Tự tin và kiêu ngạo – Ranh giới mong manh của cái tôi

Người Trẻ Nhìn

Nhiều người cho rằng kiêu ngạo là điều nên có ở những kẻ tài năng hoặc làm lãnh đạo. Đó được hiểu như là một cảm giác tự tôn cao độ hoặc là cảm giác vô cùng hài lòng với bản thân mình.

Tuy nhiên, giữa tự tin và kiêu ngạo có một ranh giới mong manh của cái tôi. Không phải ngẫu nhiên điều đó được xem là tội lỗi lớn nhất trong Thất đại tội. Những người trẻ chúng ta ngày nay có xu hướng nghĩ rằng kiêu ngạo có nghĩa là cảm thấy tốt hay thỏa mãn về bản thân mình. Tuy nhiên, về bản chất, đây lại là thứ dẫn tới những sai lầm và tội lỗi khác theo quan điểm triết học lịch sử.

Về phương diện lịch sử, kiêu ngạo ở đây không còn chỉ là cảm giác thấy tốt về bản thân mình, mà còn là việc tin rằng mình tốt hơn những người khác, rằng bạn xứng đáng với những thứ mà bạn không thật sự xứng đáng, nhu cầu và ham muốn của cá nhân bạn quan trọng hơn của những người khác. Kiêu ngạo không chỉ là cảm giác như bạn vừa hoàn thành một việc gì đó, mà nó còn có nghĩa rằng bạn tin rằng mình là cái rốn của vũ trụ và đứng trên cả các quy tắc hành xử hay quy luật đạo đức thông thường.

Kiêu ngạo trong trường hợp này được xem là tội lớn nhất trong Thất đại tội bởi vì nó là nguồn cơn dẫn đến những tội lỗi khác. Khi một người bắt đầu nghĩ rằng họ tốt hơn những người khác, rằng họ xứng đáng có được những gì mà họ thèm muốn, và ham muốn của họ quan trọng hơn phúc lợi của những người khác, họ ngừng đối xử với mọi người theo cách mà những người này muốn được đối xử và bắt đầu đối xử với mọi người xung quanh như những đối tượng đơn thuần là để khai thác lợi ích cá nhân họ:

Tự tin và kiêu ngạo - Ranh giới mong manh của cái tôi
Tự tin và kiêu ngạo – Ranh giới mong manh của cái tôi

– Dục vọng: Một người tin rằng họ tốt hơn những người khác và họ xứng đáng có được tất cả những thứ mà họ thèm khát sẽ nhìn những người mà họ bị hấp dẫn tình dục đơn thuần là những vật thể để thỏa mãn tình dục cho họ và sẽ đối xử với những người này như thế.

Xem Thêm :  Người biết yêu bản thân sẽ trở nên hạnh phúc

– Tham ăn: Một người tin rằng họ tốt hơn những người khác và họ xứng đáng có được tất cả những thứ mà họ thèm khát sẽ quên đi cơn đói của người khác và lấy nhiều thức ăn hơn nhu cầu của bản mình họ, từ đó tước đoạt thức ăn của những người khác.

– Tham lam: Một người tin rằng họ tốt hơn những người khác và họ xứng đáng có được tất cả những thứ mà họ thèm khát sẽ chiếm hữu nhiều hơn những gì họ cần và tích trữ chúng, từ đó cướp đoạt từ những người khác.

– Lười biếng: Một người tin rằng họ tốt hơn những người khác và họ xứng đáng có được tất cả những thứ mà họ thèm khát sẽ cho rằng họ không cần phải làm việc vì họ thượng đẳng hơn mọi người khác và những người khá có thể làm mọi việc cho họ.

– Phẫn nộ: Một người tin rằng họ tốt hơn những người khác và họ xứng đáng có được tất cả những thứ mà họ thèm khát sẽ trở nên tức giận khi họ không đạt được cái mà họ thèm khát, bởi vì họ tin rằng họ xứng đáng có tất cả mọi thứ.

– Đố kỵ: Một người tin rằng họ tốt hơn những người khác và họ xứng đáng có được tất cả những thứ mà họ thèm khát sẽ ganh tị những thứ mà người khác sở hữu bởi họ tin rằng họ xứng đáng có được những thứ đó và họ không chịu được khi những người khác có được những thứ mà họ không có.

Kiêu ngạo, với ý nghĩa của nó trong quá khứ, là nguồn cội của tất cả mọi tội lỗi khác. Nếu bạn may mắn là một kẻ thông minh hơn người khác, hay sở hữu khả năng lãnh đạo bẩm sinh, hãy tỉnh táo để nhận rõ ranh giới giữa tự tin và kiêu ngạo.

Bùi Thảo

Theo Trí Thức Trẻ